'Goede voeding voor betere prestaties'

'Goede voeding voor betere prestaties'

De Toekomst, het kloppende clubhart van Ajax, bestaat dit seizoen tien jaar. In deze aflevering van ’10 jaar de Toekomst’, Ajax’ bevlogen sportdiëtiste Jacqueline Kuperus, over haar werk op de Toekomst.

Eigenlijk is het jammer dat Jacqueline Kuperus op de Toekomst in zo’n kleine kamer zit. Het past niet bij haar, net zomin als het feit dat die kamer geen ramen heeft. Tijdens het gesprek laat ze de deur daarom open, zodat er daglicht naar binnen komt en ze ruimte voelt. Ze is energiek en praat honderduit, maar elk verhaal eindigt altijd weer met de conclusie dat je beter presteert met een goed voedingspatroon. Elke tien minuten overhandigt ze printjes met nieuwe ideeën. Had ze maar meer tijd. Ze zou boeken vol schrijven en presentaties blijven geven over wat haar het meeste bezighoudt: de sportdiëtiek. Ze praat over vezels en vitaminen zonder geitenwollensokkentaal te bezigen – dat past ook niet bij iemand die een camouflagebroek en moderne laarzen draagt. Met een no-nonsensehouding zorgt Kuperus voor een uitgebalanceerde voeding voor de jeugdspelers, zodat zij zich voor honderd procent kunnen concentreren op het voetballen.

Kuperus denkt veel na over haar werk. “Gewoon, omdat ik het zo leuk vind. Een goede voeding zorgt voor betere resultaten, dat is aantoonbaar. Veel topsporters onderschatten een goede voeding, waartoe trouwens ook drinken behoort. Gelukkig doet Ajax dat niet. Ik denk na over het verbeteren van de vet- en spiermassa of hoe je tijdens de ramadan bijvoorbeeld ook zo goed mogelijk in conditie kunt blijven.” In haar computer heeft ze voor alles begeleidingstrajecten en stappenplannen staan. Die computer is belangrijk voor haar, omdat ze niet alles kan onthouden wat ze op een dag bedenkt. Ze toont complete uitwerkingen over wat zij en een speler moeten doen in het geval van een blessure of structurele moeheid. Of wat er op voedingsgebied moet gebeuren als iemand niet sterk genoeg is of te langzaam herstelt na een wedstrijd.

Ze werkt twaalf uur per week bij Ajax; de rest van de week is ze druk met haar eigen bedrijf To the Top, waar ze topsporters begeleidt met hun voeding samen met een goede mental coaching. Want de sportdiëtiste doet zoveel meer dan het samenstellen van een verantwoorde maaltijd alleen. ,,Natuurlijk kan ik je nu complete kookboeken laten zien of zeggen wat een topsporter elke dag moet eten”, zegt Kuperus. ,,Maar dat is per persoon verschillend. Ik zorg er samen met de keuken voor dat de warme maaltijd in ieder geval bestaat uit zo’n honderd gram vlees, kip, vis of vleesvervanger. Ook zit er altijd aardappels, rijst, couscous of pasta bij. Verder natuurlijk groente en vaak wat salade van bijvoorbeeld verse sla, tomaat, komkommer, maïs, wortel, paprika, avocado, courgette en fruit. De maaltijd is afwisselend.” Voor deze variaties heeft ze een compleet dagschema in haar computer staan.

Interessant vindt ze het het geven van individuele voedingsadviezen, omdat een doelman bijvoorbeeld een ander belastingpatroon heeft dan een spits. “Veel voetballers en trainers denken nog steeds dat een bezoek aan een diëtiste alleen zinvol is als een speler een te hoog vetpercentage heeft. Maar er is op voedingsgebied zoveel meer dat de prestaties kan bevorderen. Gelukkig gaat men dat steeds beter inzien.”

Om de spelers warm te maken voor een betere voeding én uit liefde voor het vak schrijft ze twee keer per week een stukje over de maaltijd en de herkomst en voedingswaarde ervan. Op een A5-je vertelt ze wat ze over sla: dat het in de Romeinse tijd nog gekookt werd, welke types er zijn, dat er stoffen in zitten die je lichaam ontgiften, maar dat je de groente goed moet wassen omdat er tegelijkertijd bestrijdingsmiddelen op kunnen zitten. “Ik hoop dat de spelers daarmee bewuster worden van wat ze eten, en dat ze het daardoor zelfs leuk of interessant vinden om het te eten.” En als er in een periode veel toernooien worden gespeeld, schrijft ze gewoon een stukje over wat in zo’n week van belang is. “Echt, een goede voeding is zo essentieel bij het bedrijven van topsport. Ik ben blij dat ik me hier met al mijn ideeën volledig kan uitleven. Op die manier draag ik ook mijn steentje bij aan de prestaties.” Dan gaat ze even zitten.