Jan Olde Riekerink: 'We gaan voor de finale'

Genieten en ervaring opdoen, dat waren de uitgangspunten voor de mannen van Jan Olde Riekerink in de achtste en kwartfinale om de Amstel Cup. Dat deden ze, en het publiek in de Arena genoot met volle teugen mee. Twee duels vóór de gouden eindstreep telt het resultaat zwaarder mee: ,,Nu we dit bereikt hebben, wordt het duel tegen FC Utrecht een wedstrijd op zich. We gaan voor de finale??, stelt de succesvolle trainer-coach.

Jan Olde Riekerink onderkent de historische waarde van het halen van de halve finale. Maar er is meer mogelijk: ,,Ik heb dat ook aan de jongens verteld. Een aantal doelstellingen is gehaald. De spelers konden genieten, de laatste twee Amstel Cup-wedstrijden waren echt hoogtepunten die ze voor altijd meenemen in hun bagage. Daarnaast heeft Ajax deze voetballers onder zware omstandigheden kunnen observeren. Er is dus antwoord op de vraag: wordt een speler van Jong Ajax onder druk beter of slechter?

Maar de benadering van deze ontmoeting is anders. Nu we dit bereikt hebben, wordt het duel tegen FC Utrecht een wedstrijd op zich. We gaan voor de finale. Underdogpositie of favorietenrol; dat is voor mij helemaal niet meer interessant.??

En, Jong Ajax leverde dit seizoen mankracht aan de hoofdmacht. Jan Olde Riekerink: ,,Voor mijn elftal is het grootste compliment dat Steven Pienaar en Jan van Halst een basisplaats hebben in Ajax 1. En niet het feit dat we tot de halve finale zijn doorgedrongen. Het centrale doel is nog steeds jongens een goede omgeving te bieden, waarin ze kunnen groeien naar het niveau van het eerste elftal.??

Wennen of herkennen
De jongelingen staan vrijdagavond als enige Ajax-elftal op het affiche. Tegen FC Twente en Stormvogels/Telstar was er een dubbel programma in de Arena. ,,Dat is toch anders??, meent de trainer-coach. ,,Nu weten de spelers dat het publiek puur naar het stadion komt om hen te zien voetballen.?? Veel publiek, een ander atmosfeer, een hogere druk.

,,Door de vorige ervaringen zullen mijn spelers een aantal dingen herkennen??, weet Jan Olde Riekerink. Voor deze talenten is de overgang van wedstrijden op sportpark de Toekomst naar duels in de Arena, met de hoofdmacht, dus niet meer zo?n reuzenstap.

,,Als ze later in het eerste van Ajax komen, moeten ze ook Europese wedstrijden spelen en leren om te gaan met de vraag wat de consequenties zijn van Europa Cup-duels??, vervolgt Olde Riekerink, ,,Het is een regel dat een elftal in zo?n periode nog wel eens punten verliest. Een vergelijkbare situatie hebben ze nu meegemaakt. Hoe gaan ze om met de euforie rond een grote wedstrijd? Of met teleurstelling? Als je kijkt naar onze uitslagen in de competitie, haalden we de meeste gelijke spelen rond die Amstel Cup-wedstrijden. Dat heb ik ook aangegeven: ?Jongens, dit zijn de wetten van het voetbal. Ga er zo goed mogelijk mee om.???

Geen tovenaars
De opleiding heeft veel vaker talenten voortgebracht, maar Ajax 2 reikte nimmer zo ver als nu. Jan Olde Riekerink smeedde het aanwezige edelmetaal om tot een juweeltje. Net als een edelsmid is hij als trainer afhankelijk van het materiaal: ,,Alles begint met het talent van een speler. Trainers zijn geen tovenaars. Wat er niet is, kan ik niet met een stokje tevoorschijn toveren. Iets wat er is, kan ik ontwikkelen.

In dit geval is het geheel meer dan de som der delen. Dat is in grote lijnen de kracht van dit elftal. Goed kunnen functioneren in het geheel is ook een kwaliteit. Bij een tweede elftal is dat best lastig. Het aanbod van spelers is enorm divers: de vaste groep eerstejaars, spelers die op zoek zijn naar een andere club en meetrainen, voetballers die voor het tweede jaar meedoen en eerste elftalspelers die op de training meedoen om fit te worden na een blessure.

Het belangrijkste wat ik als trainer kan doen, is duidelijkheid creëren. Op alle vlakken. Als het maar één nacht gevroren heeft, is er een kans dat je door het ijs zakt. Dat kan ik vooraf aangeven en dan kunnen de jongens anticiperen. In de praktijk: ik geef aan op welke positie een jongen zich moet richten. Maar als er een eerste elftalspeler mee moet doen, gaat het clubbelang boven het individuele belang van de tweede elftalspeler. Het bekende rijtje: het clubbelang boven het teambelang, het teambelang boven het individuele belang. Dát duidelijk maken is cruciaal. De regels zijn voor dit team helder, voor alle spelers. Creativiteit komt voort uit vastigheid en niet andersom.??

Een van de opvallende positieve kenmerken van Olde Riekerinks team is het goed verzorgde positiespel. De trainer-coach beaamt dat: ,,Onze voornaamste kracht is dat alle spelers constant in beweging zijn. Dat is weer die duidelijkheid: ze weten goed waar de mogelijkheden én de onmogelijkheden binnen dit elftal liggen. Mijn spelers hebben door dat hun samenspel gelijk hun kracht is. Ze voelen dat ze elkaar op die manier beter maken. Geen van de jongens steekt er met kop en schouders boven uit. Onderling zijn ze sterk afhankelijk van elkaar en daarom is gericht en specifiek getraind op automatismen. Nogmaals, duidelijkheid: ken elkaars kwaliteiten. Speel elkaar niet door de lucht aan als er geen lengte in de ploeg zit, bijvoorbeeld.??

Ken je vijand
Tegenover een goed inzicht in de eigen kwaliteiten staat de kennis van de tegenstander: ken je vijand. Jan Olde Riekerink scout nu al zo?n acht jaar voor verschillende hoofdtrainers. Hij ziet de komende opponent bij voorkeur met eigen ogen en ging drie keer naar de ?Domstedelingen? kijken. ,,FC Utrecht vind ik een heel goed team, een echt elftal??, complimenteert hij de selectie van Frans Adelaar, wiens trainerskwaliteiten hij hoog inschat. ,,Vanuit hun vaste patronen is Utrecht erg op elkaar ingespeeld, er zit veel beweging in het elftal. Ze verdedigen goed vooruit en spelen heel compact.??

Maar wat is dan de juiste strijdwijze? ,,Als ik dan toch één keer iets zeg over de krachtsverhouding: we zouden er verstandig aan doen vanuit de eigen verdediging te gaan counteren. Dan is er heel veel mogelijk. Maar ik wil als trainer aantrekkelijk voetballen, omdat het publiek dat mooi vindt. Het is een cliché; voetbal is uiteindelijk vermaak. We moeten de mensen op de tribune waar voor hun geld bieden.

De eerste twintig minuten wordt het een wedstrijd binnen een wedstrijd. Ik kan mij ongeveer verplaatsen in de denkwereld van Frans Adelaar. Ik denk dat we in de eerste fase ongelooflijk achterna gezeten worden. Vooral mentaal. De Utrecht-spelers hebben een hoge bereidheid hun tegenstander te verdedigen. Dat is belangrijker dan hun fysieke kracht. Daardoor worden de ruimtes op het middenveld klein. En de ruimte achter hun verdediging iets groter.??

Laten we hopen dat de door FC Utrecht vrijgelaten ruimte net groot genoeg is om een nieuw hoofdstuk toe te voegen aan de het nu al ongekende succesverhaal van Ajax 2 in de nationale beker.

Dit artikel is afkomstig uit de Kick Off Ajax 2 - Utrecht. De Kick Off wordt voor de halve finale verkocht op de omlopen in de Arena en kost ?1,59.