Laatste Klassieker in De Meer

Laatste Klassieker in De Meer

Jaap Visser van Kick uitgevers schrijft elke maandag een blog over de geschiedenis van Ajax. Deze week gaan we terug naar zondag 22 oktober 1989, wanneer in het knusse huis van Ajax twee bommen ontploffen bij het bezoek van Feyenoord. Het bar slechte duel der erfvijanden eindigt in 1-1 en wordt de volgende dag in de kranten naar de zijlijn gedrukt. Het brute geweld in De Meer is voorpaginanieuws.

De laatste Ajax-Feyenoord in De Meer begint nog vermakelijk met een stormloop van de thuisploeg op de veste van de zich kranig verwerende Joop Hiele. De Rotterdamse doelman redt diverse keren fraai, maar is halverwege de eerste helft kansloos wanneer Jan Wouters, onbegrijpelijk vrijgelaten, de bal voor het binnenlopen krijgt.

Bommen
En dan barst bom nummer één. Vanuit het vak met Feyenoord-supporters aan de stadszijde van het volgepakte stadion wordt een dichtgelaste metalen pijp met kruid en ijzeren kogeltjes Vak P in geslingerd: kaboem! Bom nummer twee volgt twintig minuten later, vlak nadat Feyenoord door Wlodzimierz Smolarek op 1-1 is gekomen. Politie en ME gaan over tot ontruiming van het Feyenoord-vak en zijn daarmee de rest van de wedstrijd zoet omdat de afgevoerde fans één voor één worden gefouilleerd. Dat was eerder op de middag wat minder zorgvuldig gebeurd zodat de Feyenoord-aanhangers hun explosieve surprises voor de vijand het stadion wisten binnen te smokkelen.

De ‘patatgeneratie’ waar Don Leo ook nog van rept, zal het uiteindelijk toch tot het Nederlands Elftal en Europa Cup-successen schoppen.

Hoewel de bommen veertien Ajax-supporters hebben verwond, van wie één ernstig (slagaderlijke bloeding), gaat het voetballen gewoon door. De daverende klappen die door De Meer echoden deden het publiek huiveren, en dat doet het spel van de erfrivalen uiteindelijk ook. Klassieker nummer 113 doet pijn aan de liefhebbersogen en kan met geen mogelijkheid een titanengevecht worden genoemd. Ajax staat slechts zesde in de Eredivisie, en Feyenoord, dat in de eigen Kuip al een veldinvasie van woedende supporters heeft beleefd, zelfs vierde van onderen.

‘Lamlendig zooitje’
Leo Beenhakker is trainer van Ajax en na afloop (1-1) niet te genieten. Uiteraard spreekt hij schande van het criminele supportersgedrag, maar hij is ook laaiend op zijn eigen spelers. Die van Feyenoord kunnen waarschijnlijk niet beter, aldus Beenhakker, maar de talenvolle jonkies in zijn eigen ploeg wel. De Rotterdamse oefenmeester in Amsterdamse dienst spreekt van ‘een lamlendig zooitje.’ Doelt hij op Marciano Vink, Ronald de Boer, Richard Witschge en Dennis Bergkamp, de door Ajax zelf gekweekte talenten die zondagmiddag 22 oktober 1989 tegen Feyenoord in het veld komen? De ‘patatgeneratie’ waar Don Leo ook nog van rept, zal het uiteindelijk toch tot het Nederlands Elftal en Europa Cup-successen schoppen. Maar misschien komt dat wel omdat ‘de verwende krengen’, zoals hij ze ook nog zal noemen, de harde woorden van ome Leo ter harte nemen.

Voorpaginanieuws
De waardeloze wedstrijd zelf geeft er geen aanleiding toe, maar toch is Ajax-Feyenoord in de maandagkranten de opening van de voorpagina’s. Vanwege alweer grof supportersgeweld in Nederland. Nadat die bommengooier uit Oss met zijn levensgevaarlijke sinaasappel bijna het vrolijkste hoofdstuk uit de geschiedenis van het Nederlands Elftal onmogelijk had gemaakt, kwamen kwaaie Feyenoord-aanhangers tijdens de competitiewedstrijd tegen Fortuna Sittard door de hekken zetten en kwakte een Ajax-aanhanger een ijzeren staaf in de nek van keeper Franz Wohlfahrt van Austria Wien, met als gevolg dat de Amsterdammers een jaar van de Europese velden zijn verbannen. En dan nu dus die bommen in De Meer.

Hoe nu verder? Niemand weet het. Alle betrokkenen, Ajax, Feyenoord, de KNVB, de politie, de overheden en de Landelijke Federatie Supportersverenigingen, zitten met de handen in het haar. ‘We zijn met het Nederlandse voetbal op een absoluut dieptepunt aanbeland’, tekenen de kranten op uit de mond van Ajax-directeur Arie van Eijden.

De waardeloze wedstrijd zelf geeft er geen aanleiding toe, maar toch is Ajax-Feyenoord in de maandagkranten de opening van de voorpagina’s.

En ook Leo Beenhakker wordt alom geciteerd. ‘Ik schaam me dood’, verzucht de trainer, doelend op de voetbalverrichtingen op het veld, en het razende geweld er omheen.

Nieuw stadion
Een half jaar later wordt zijn Ajax toch maar mooi landskampioen, om weer twee jaar later de UEFA Cup te winnen. Sportief gezien komen de Amsterdammers er door al die lamlendige talenten weer rap bovenop, alleen De Meer komt de klap niet meer te boven. Vanwege het staafincident en de fragmentatiebommen zullen er nooit meer Europese wedstrijden en Klassiekers in het knusse huis van Ajax worden gespeeld. De hekken in De Meer worden versterkt, er komen vangnetten en loopsleuven en steeds luider wordt er gesproken over een nieuw stadion.

[Kick uitgevers is de boekenpartner van Ajax en uitgever van het Ajax Jaarboek dat een nieuwe formule heeft gekregen en zal uitgroeien tot de Ajax-Encyclopedie]

Foto: Ajax Archief