Nieuwjaarstoespraak John Jaakke, Voorzitter AFC Ajax

Nieuwjaarstoespraak John Jaakke, Voorzitter AFC Ajax

Namens Bestuur, Raad van Commissarissen en Directie heet ik u van harte welkom op deze nieuwjaarsreceptie. In het bijzonder uiteraard onze erevoorzitter, ereleden, leden van verdiensten, leden en donateurs. Ook een bijzonder welkom aan de wethouder van sport mevrouw Maij, technische staf en spelers, vrijwilligers, vertegenwoordigers van onze sponsors en supporters, andere vertegenwoordigers van de overheid en alle overige gasten.

Ik citeer:
“Optimistische geluiden heb ik niet voor u. Dat wij op het ogenblik in de hoek zitten waar klappen vallen is duidelijk. Maar zitten we dat al eigenlijk niet sinds het vorige seizoen? Nakaarten is natuurlijk altijd gemakkelijk, doch naar mijn bescheiden mening liggen de feiten toch zo. Wat dan de oorzaak van dat alles is? Och, ik geloof niet dat het zin heeft daarover hier te gaan filosoferen …. althans nu niet. Men zegt dat Ajax nog nooit zo’n slechte start heeft gehad … Sinds de invoering van het betaalde voetbal inderdaad niet. Maar wij, en met ons vele oude trouwe Ajax-vrienden, weten dat we in vroegere jaren wel meer moeilijke tijden hebben moeten doormaken. En dacht u dat dat toen minder erg werd gevonden dan nu? Verhoudingsgewijs zouden de consequenties toch gelijk liggen. Toen hebben we ons ook uit de diepte opgewerkt, laten we daarom nu ons optimisme niet verliezen. Krachten van toen zijn ook thans in onze vereniging aanwezig. Dat de technische staf daarbij gesteund door alle werkelijke Ajax-vrienden het systeem zal vinden dat ons weer crescendo zal doen gaan, daarvan ben ik overtuigd.”

Al deze woorden schreef onze oud voorzitter Jaap van Praag in het clubblad Ajax-nieuws in oktober 1964.

Het is in tijden van onzekerheid nuttig houvast en herkenning te zoeken in de geschiedenis. Vaak denken mensen dat de situatie waarin zij verkeren uniek is. Het blijkt dan echter dat, net als voorspoed overigens, tegenspoed van alle tijden is. Ik neem u even mee naar enkele krantenartikelen uit het seizoen 64-65.

· Steeds aanvallend Ajax was niet bij machte door te drukken. Telstar besliste de strijd in slotfase.

· Geen doelpunten, wel uitstekend spel van Ajax. Ajax had pech met schoten tegen paal en lat.

· Verloren van Heracles. Vele kansen aan beiden kanten, slechts een benut.

· Amsterdamse aanvalslinie faalde volkomen.

· PSV liet zich door een aanvallend Ajax niet overmeesteren.

· Amsterdammers misten tal van gemakkelijke kansen.

Ook andere parallellen zijn treffend. Het bestuur werd gewijzigd, uit het hoge noorden kwam Klaas Nuninga Ajax versterken. Onlangs contracteerden wij Klaas Jan Huntelaar. En ook toen werd ervaring in de selectie gemist en dus werden ervaren rotten als Co Prins en Henk Groot teruggehaald

Het seizoen 1964-1965 moet voor onze club verbijsterend zijn geweest, en zeker voor het bestuur dat toen aantrad. Wat opvalt, is het antwoord op die situatie. Breed gevoeld vertrouwen in de kracht van onze club, gepaard gaand aan de overtuiging dat vernieuwingen noodzakelijk waren.

De situatie in de eerste helft van dit seizoen is niet geheel te vergelijken met de start van 64-65. Wat over ons heen gekomen is, komt er echter wel in de buurt. Van vele kanten heb ik reacties gekregen, brieven, e-mails, etc. met vaak niet malse kritiek. Uit veel van die kritiek blijkt vaak een grote emotionele betrokkenheid bij, en liefde voor onze club. Een liefde die al jaren lang bloeit en heel belangrijk is voor de hartslag van Ajax. In dat licht zie ik ook de uit onmacht geboren reacties van onze supporterschare. Niet terecht is dat alle kritiek vervolgens doorslaat naar alles en iedereen en op een soort vulkanische uitbarsting begint te lijken,waarop sommigen misschien al jaren zaten te wachten.

Er is veel gezegd over de structuur van Ajax en de consequenties daarvan voor het beleid. De vereniging, de ledenraad zouden niet meer van deze tijd zijn en een verdergaande ontwikkeling van Ajax in de weg staan of vertragen.

Als ik dit alles nog eens de revue laat passeren zie ik echter een club die de meeste transparante en democratische betaald voetbalorganisatie in Nederland is. Niet alleen de beursnotering, maar ook het verenigingskarakter dwingt ons als leiding verantwoording af te leggen over ons beleid. Geen stichting waar bestuurders elkaar benoemen. Geen BV’s met onduidelijke aandelenverhoudingen. Maar een professionele organisatie die voldoet aan de moderne governance-eisen van deze tijd. Het professionele imago van de sector betaald voetbal is daarmee gebaat.

Ik zeg dat de kern van deze structuur goed is en bij ons past. Wel moeten we altijd zorgen tijdig noodzakelijke aanpassingen en vernieuwingen door te voeren. Niet schoksgewijs maar met geduld en verstand. De ledenraad immers kan worden gezien als de longen van onze club. Het is het filter tussen de binnenwereld en de buitenwereld. En dat houdt onze club in een gezonde balans.

Daarnaast biedt onze structuur alle leden ook de mogelijkheid hun stem te laten horen in vergaderingen van de ledenraad, op algemene ledenraadvergaderingen en in contacten met het bestuur, etc. Als iemand van bijvoorbeeld van mening is dat er meer oud-spelers in de ledenraad moeten, dan kan hij zich daarvoor kandidaat stellen en het is dan niet nodig dit via AT5, het Parool of de VI te doen.

Genoeg nu over het verleden. Liever richten wij het oog op de toekomst. Nu is het zo dat wij niet over de profetische gaven van voetbalcolumnisten en analisten beschikken die immers aan het begin van het seizoen al zeker weten wie kampioen wordt en wie twee en drie. Wij zijn slechts eenvoudige voetballers die de horoscoop moeten lezen om te zien wat in de sterren staat geschreven. Volgens de Chinese horoscoop is het jaar waarin Ajax geboren is, het jaar 1900, het jaar van de rat. En zoals u weet is de rat enorm vindingrijk, intelligent en alert. De rat heeft een kans snel in de gaten en laat die niet lopen, hij is veerkrachtig en heeft een sterke wil. Ondanks al zijn charme en zijn vriendelijke wellevendheid, kan hij geslepen en manipulatief zijn en gedreven worden door ambitie. Hij is het liefst voortdurend bezig en het verbeteren van zijn positie is een van zijn belangrijkste doelen in zijn leven. Hij heeft een scherpe geest, is zondermeer spitsvondig en ziet bij gelegenheid niet op tegen het nemen van risico’s. De rat is ook een harde en vlijtige werker, die in het algemeen meer geschikt is voor intellectuele dan voor handarbeid. Deze typering komt niet uit Hamelen maar is te lezen op de website over Chinese horoscopen.

Deze eigenschappen komen goed van pas wanneer wij spreken over de toekomst van Ajax. Laat het duidelijk zijn dat wanneer wij het hebben over de toekomst van onze club, al onze inspanningen erop gericht zullen zijn om Ajax weer aan de top van het internationale voetbal terug te brengen. Ajax hoort daar thuis. Dit is gemakkelijker gezegd dan gedaan zult u zeggen en daarin heeft u groot gelijk. Wij zijn er echter van overtuigd dat wij de mogelijkheden hebben dit doel te bereiken. Wel is het daarvoor noodzakelijk een aantal waarden te formuleren die leidend moeten zijn voor ons denken en doen. Samengevat komen die op het volgende neer:

· Wij voetballen voor onze fans over de hele wereld
· Wij willen winnen met aanvallend creatief en dominant voetbal
· De basis daarvoor is onze jeugdopleiding
· Wij moeten continuïteit garanderen door gezonde bedrijfsvoering

In de komende maanden zullen deze waarden verder worden uitgewerkt en ingevuld. Drie onderwerpen wil ik noemen die op korte termijn onze aandacht hebben.

Allereerst de voetbaltechnische kant. Alles wat wij in deze club doen staat in het teken van de resultaten van het eerste elftal. Geen l’art pour l’art maar succes is het doel. Beleving en plezier in het voetbal staan daarbij voorop. Een selectie die specialisten kent maar ook multifunctionele spelers. Daarin een goede balans met spelers uit de eigen opleiding en Nederlandse spelers aangevuld met internationale ervaring. Dit alles moet leiden tot een evenwichtige selectie waarin teamspirit, creativiteit, routine, leiderschap en vooral de wil om te winnen moet resulteren in structurele successen.

Dit vereist niet alleen de juiste instelling van de spelers maar ook een aanpassing in de houding van de club. Als wij van onze spelers betrokkenheid verlangen moeten wij die betrokkenheid uitstralen en in de praktijk beleven. Waar andere clubs in de selectie een warmte uitstralen wil dat bij Ajax nog wel eens ontbreken. Dit moeten wij ons aantrekken. Als wij spelers nadragen dat zij nooit op de Toekomst komen, dan moeten wij ervoor zorgen dat er zo’n cultuur is dat zij dat uit zichzelf doen omdat zij het leuk vinden en zich betrokken voelen. Dat geldt niet alleen voor de Toekomst maar ook bijvoorbeeld naar onze supporters en sponsors. De verbondenheid met Ajax moet meer zijn dan alleen een contract.

Het bestuur is van mening dat het kapitaal van Ajax op het veld moet staan en zal, mits verantwoord, de noodzakelijke investeringen ondersteunen. Onze opdracht is, maak Ajax weer sterk en attractief. Wij hebben Martin van Geel aangetrokken om hieraan leiding te geven en hebben alle vertrouwen in zijn capaciteiten.

Ten tweede het geld. Het hedendaagse internationale topvoetbal wordt, of wij dat nu leuk vinden of niet, gedomineerd door geld. Ajax staat voor de noodzaak haar inkomsten te vergroten. Er zal goed worden gekeken naar de mogelijkheden op dit gebied. Ik licht de belangrijkste toe:

1) Inkomen uit recettes,jaarkaarten en UEFA Champions League, nu al ongeveer 50% van onze totale omzet
2) Sponsorinkomsten zijn bovengemiddeld, maar in de toekomst willen we die verbeteren door ons nog meer richten op partnership tussen Ajax en de sponsors en tussen de diverse sponsors onderling,
3) Media en Merchandise ,middels nieuwe vormen van media en het optimaal exploiteren daarvan
4) Het beter kapitaliseren van Ajax en zijn unieke jeugdopleiding in het buitenland.

Heel bewust hebben wij gezocht naar iemand met grote (internationale) ervaring op dit gebied bij de benoeming van onze nieuwe algemeen directeur. De nieuwe driehoofdige directie, onder leiding van Maarten Fontein, komt in mei met een uitgewerkt plan.

Als derde het belang van het behoud en versteviging van de clubcultuur. In de afgelopen jaren zijn daarin al de nodige stappen gezet. Zo verschijnt er weer Clubnieuws, is het jaarverslag van de vereniging aanzienlijk verbeterd en hebben de vergaderingen van ledenraad en leden een andere opzet gekregen. Dit jaar willen wij een intranet opzetten dat de leden interactief kunnen raadplegen.

Willen wij de clubcultuur behouden dan is het zaak ook tijdig te vernieuwen. Daarom heeft het bestuur gewerkt aan een ledenbeleid met als doel het ledenbestand een betere afspiegeling te laten zijn van de bij Ajax betrokken groepen. Concreet betekent dit onder andere dat binnenkort voor het eerst in de geschiedenis van onze club enkele supporters in die capaciteit uitgenodigd zullen worden lid te worden van Ajax. Vernieuwing en activering van het ledenbestand is ook nodig om in de toekomst niet alleen coaches en begeleiders maar bijvoorbeeld ook bestuurders en managers uit eigen geledingen te kunnen rekruteren.

In dat verband willen wij dit jaar ook kijken welke mogelijkheden er zijn om oud-voetballers van onze club die de maarschalkstaf in hun ransel hebben scholing en begeleiding aan te bieden om hen blijvend aan onze club te verbinden. Het helpt immers niet te constateren dat er dingen niet goed zijn of anders moeten. Zinvoller is het te werken aan de oorzaken daarvan.

Het beeld dat van Ajax bestaat in de buitenwereld klopt vaak niet, Het is een misvatting dat Ajax geen warme club is. De ervaring van velen binnen de club is het tegenovergestelde. Maar zo komen we niet over en dit bestuur ziet het als een duidelijke taak om daarin verbetering aan te brengen. Met de clubman pur sang Hennie Henrichs en de ondernemer van de Amsterdamse gestampte pot Joop Saan wil ik daaraan mede leiding geven.

In zijn bijdrage aan het prachtige Arie magazine dat ter gelegenheid van het afscheid van Arie van Eijden werd gemaakt schrijft Freek de Jonge, “Het grote probleem van de club is de Ajax-cultuur. Mensen verdedigen die cultuur en daarmee komt de club niet verder. Je zult daar dus verandering in aan moeten brengen zonder het goede van de clubcultuur te verliezen.”

Ik wil daarover het volgende zeggen. Duidelijk is dat onze ambities hoog liggen. Het pad dat daarnaar leidt zal kronkelig en doornig zijn. Duidelijk moet ook zijn dat dit doel alleen bereikt kan worden als de organisatie van hoog tot laag en van laag tot hoog dit steunt en zich ervan bewust is dat er op sommige punten op een professionelere manier moet worden gedacht en gehandeld. Gebaseerd op kennis, resultaatgerichtheid en de bereidheid persoonlijke verantwoording te nemen. Het kan beter en het moet beter. Diegenen die niet kunnen zullen waar mogelijk worden geholpen. Met diegenen die niet willen zal moeten worden gesproken. Niet het individuele maar het clubbelang staat voorop! Dit betekent dat mensen aanspreekbaar moeten zijn op hun beslissingen. Ook betekent dit dat we minder over elkaar, maar meer met elkaar moeten praten.

Tenslotte roep ik een ieder op die zich tot een bepaald kamp rekent binnen Ajax zich te bekeren en zich in te zetten voor het enige kamp dat er werkelijk toe doet; ons aller Ajax

Om nog eens te onderstrepen dat Ajax de inzet van velen bij de club bijzonder waardeert willen wij dit jaar beginnen met iets wat hopelijk een nieuwe traditie wordt. Vanaf nu willen wij ieder jaar ‘het kistje van het bestuur’ uitreiken aan een persoon die zich bijzonder voor onze club heeft ingezet.
Voor de eerste keer gaat het kistje naar Corrie Terlage en Marieke Kroes, twee vrouwen die in deze mannenwereld onopvallend maar belangrijk werk doen. Iedere training staan zij bij het bruggetje van de Arena naar het trainingsveld om mensen te weerhouden het veld op te lopen. Dat is niet altijd gemakkelijk want iedere dag zijn er natuurlijk wel mensen die zich belangrijk voelen en het bruggetje over willen. Ook zetten Corrie en Marieke koffie bij de koffiecorner onder het stadion. Deze dames staan hun mannetje in weer en wind. Corrie komt iedere dag uit Weesp en Marieke iedere dag op de fiets uit Badhoevedorp. Corrie en Marieke heel veel dank voor datgene wat jullie voor Ajax doen.

Ik wil afsluiten met een citaat uit een artikel in het blad Ajax-nieuws uit 1964. Daarin schrijft ene P.W. een stukje over alle kritiek en praatjes die in die slechte periode over Ajax gaan. Hij hoort die praatjes op de tribune, wanneer hij tussen leiders en trainers langs de kant staat, op trainingsavonden, etc. en hij wordt daar mies van en daarom sluit zijn stuk af met de volgende woorden. “Tracht met uw clubliefde ons good old Ajax waardig in ere te houden. Bezield met die geest, vertoef ik graag tussen mijn Ajax-vrienden”.

Ik dank allen die onze club in het afgelopen jaar hebben gesteund en breng een toost uit op uw geluk en gezondheid de voorspoed van ons aller Ajax.