Oranje drie keer eerder in halve finale WK

Oranje drie keer eerder in halve finale WK

Het Nederlands elftal staat dinsdagavond voor de vierde keer in de historie in de halve finale van het WK. Oranje neemt het daarin op tegen Uruguay. Stekelenburg en (waarschijnlijk) De Zeeuw zorgen voor de Ajax-inbreng tijdens de halve eindstrijd. Van der Wiel, Suarez (allebei geschorst) en Lodeiro (geblesseerd) ontbreken. In 1974, 1978 en 1998 stond Oranje ook in de halve finale van het WK. Wat was destijds de rol van de Ajacieden?

WK 1974
Groepsfase tweede ronde
Nederland – Brazilië 2-0
50. Neeskens 1-0, 65. Cruijff 2-0

Opstelling Nederland: Jan Jongbloed, Wim Suurbier (Ajax), Arie Haan (Ajax), Wim Rijsbergen, Ruud Krol (Ajax), Wim Jansen, Johan Neeskens (Ajax), Willem van Hanegem, Johnny Rep (Ajax), Johan Cruijff, Rob Rensenbrink.

In de laatste en beslissende wedstrijd in de groepsfase van de tweede ronde – dat gelijk staat aan een halve finale – speelt Nederland tegen regerend kampioen Brazilië. Met vijf Ajacieden en twee voormalig Ajacieden in de basis kende Oranje een lastige eerste helft tegen de Goddelijke Kanaries.

Na rust draait de wedstrijd de goede kant op voor Nederland. In de vijftigste minuut is het zover. Een prachtig een-tweetje tussen Johan Cruijff en Johan Neeskens leidt de 1-0 in. Neeskens krijgt de bal teruggespeeld van Cruijff en via het puntje van zijn voet, al glijdend over het veld, schiet hij over de Braziliaanse doelman raak. Een euforisch gevoel omarmt de spelers, bondscoach Rinus Michels en de supporters in het Westfalenstadion. Oranje staat 1-0 voor.

Een klein halfuurtje voor tijd is het de beurt aan Cruijff. Op aangeven van Ruud Krol, via Rob Rensenbrink, scoort de voormalig Ajacied en speler van het toernooi op fenomenale wijze, in één keer vanuit de voorzet, feilloos in het doel.

Jarenlang domineert het Nederlandse voetbal de wereld dankzij het zogenaamde 'totaalvoetbal'. De revolutionaire speelstijl is ontwikkeld door bondscoach Michels. Met een hoge balvaardigheid, uitstekend spelinzicht, een goede techniek en tactische slimheid regisseert Oranje ook het duel met de Brazilianen.

De wedstrijd is gespeeld. Nederland wint met 2-0 van de regerend wereldkampioen en vervolgt zijn weg richting de finale waar een ontmoeting met West-Duitsland wacht.

WK 1978
Groepsfase tweede ronde
Nederland – Italië 2-1
19. Brandts (eigen doelpunt) 0-1, 49. Brandts 1-1, 74. Haan 2-1.

Opstelling Nederland: Piet Schrijvers (Ajax), Jan Poortvliet, Ruud Krol (Ajax), Ernie Brandts, Wim Jansen, Johan Neeskens, Willy van de Kerkhof, Arie Haan, René van de Kerkhof, Johnny Rep, Rob Rensenbrink.

Net zoals in 1974 lonkt er vier jaar later opnieuw een finaleplaats voor het Nederlands elftal. De wedstrijd tegen Italië begin aanvankelijk slecht voor Oranje. De Italianen komen via een eigen doelpunt van Nederland op voorsprong. Ernie Brandts probeert de bal te veroveren vlak voor het doel van Piet Schrijvers, maar gaat bij zijn poging per ongeluk hard in op de doelman en scoort daardoor onfortuinlijk in eigen doel. Italië staat 1-0 voor en Schrijvers is dusdanig geblesseerd dat hij meteen vervangen wordt door Jan Jongbloed. Brandts maakt het goed in de 49e minuut. Met een snoeiharde kanonskogel scoort hij de gelijkmaker vanaf de andere kant van het veld. Van opluchting laat hij zichzelf op de grond vallen. Brandts wordt vervolgens uitbundig gefeliciteerd door zijn teamgenoten.

De beslissende treffer komt van voormalig Ajacied Arie Haan. De nummer 9 maakte zich al eerder onsterfelijk door het schitterende afstandsschot dat hij een wedstrijd eerder tegen West-Duitsland maakte. Tegen de Italiaanse formatie wordt hij definitief bekend met het nemen van afstandsschoten. Met een perfecte, vloeiende beweging schiet hij van ruim 37 meter achter Dino Zoff. De Italiaanse doelman is kansloos. Dankzij het doelpunt plaatst Nederland zich voor de finale.

Nederland staat in 1978 in de finale tegenover Argentinië. Foto: Pro Shots/Action Images. Nederland staat in 1978 in de finale tegenover Argentinië. Foto: Pro Shots/Action Images.

WK 1998
Halve finale
Brazilië – Nederland 4-2
46. Ronaldo 1-0, 87. Kluivert 1-1
(4-2 na penalty’s)

Opstelling Nederland: Edwin van der Sar (Ajax), Michael Reiziger, Frank de Boer (Ajax), Jaap Stam, Philip Cocu, Ronald de Boer (Ajax), Edgar Davids, Wim Jonk, Boudewijn Zenden, Dennis Bergkamp, Patrick Kluivert, Aron Winter, Pierre van Hooijdonk, Clarence Seedorf.

Brazilië en Nederland creëren samen een handvol kansen om te scoren in de eerste helft, maar het zijn de Goddelijke Kanaries die op voorsprong komen in de 46e minuut. Op aangegeven van Rivaldo verslaat Ronaldo Ajax-doelman Edwin van der Sar.

Drie minuten voor tijd redt voormalig Ajacied Patrick Kluivert het Nederlands elftal door de gelijkmaker te scoren. Ronald de Boer zet vanaf rechts loepzuiver voor en Oranjes topscorer aller tijden Kluivert kopt de bal achter de Braziliaanse doelman. Drie eerdere koppogingen waren niet gelukt, maar vlak voor tijd valt eindelijk de gelijkmaker. Vier keer is in dit geval scheepsrecht.

Bij een 1-1 stand wordt er in de verlenging niet gescoord. Er volgt een penaltyreeks. De eerste strafschoppen van Ronaldo en Ajacied Frank de Boer worden koel en beheerst genomen. Rivaldo en voormalig Ajax-speler Dennis Bergkamp schieten ook raak. De stand is 2-2. De Braziliaan Emerson benut zijn penalty goed door snoeihard in het doel te schieten. Philip Cocu is de volgende speler die een penalty voor zijn rekening neemt. Zijn aanloop verraadt enige twijfel en de Braziliaanse doelman merkt het op. Hij stopt de penalty. Dunga neemt plaats achter de bal en schiet beheerst acher Van der Sar. De stand is 4-2. Nederland mag niet missen en móet nu scoren. Ajacied Ronald de Boer schiet, maar ook zíjn penalty wordt gestopt. Brazilië zegeviert, Nederland verliest. Voor Oranje betekent de halve finale het eindstation.

Tekst: Ajax.nl
Eerste foto: Pro Shots/Stanley Gontha