Ton Boot: 'Koeman blijft geheel zichzelf'

Ton Boot observeerde gedurende drie weken de trainingen van het eerste elftal van Ajax. De basketbalcoach, die vorig jaar met de Amsterdam Astronauts voor de vierde maal op rij het landskampioenschap veroverde, is bezig aan een sabattical year. ,,Even uit die tunnel'', noemt Boot dat. ,,Ik doe weer nieuwe ideeën op. Ik krijg meer kennis, zelfgemaakte kennis, door associaties.'' Aan het einde van de drie weken hield Boot (62) met de trainers van Ajax een gesprek over conflictbeheersing. ,,Ik wilde wat terugdoen. Ze hebben me hier zo goed opgevangen, ik mocht overal bij zijn.'' Voor Ajax.nl gaf Boot zijn analyse van het eerste elftal van Ajax.

,,Je kan veel zien aan het gedrag van spelers tijdens de training. Toen ik Nikos Machlas een paar dagen had zien trainen, vroeg ik aan Ruud Krol of er een probleem met Machlas was. Een paar dagen later was er dat incident rondom de wedstrijd tegen PSV, toen Machlas niet bij de selectie zat en hij weigerde te trainen.’’ Over het algemeen noemt Boot de concentratie en motivatie van de Ajacieden tijdens de training goed. O’Brien en Van Halst steken er wat dat betreft voor hem bovenuit. Hij noemt O’Brien zelfs zijn favoriet bij Ajax. ,,Hij komt uit een andere cultuur en heeft zichzelf omhoog gevochten. Hij weet precies wat-ie wil. Als je nu al op zo’n hoog niveau bent, duidt dat op volwassenheid’’, vindt Boot.

Volwassenheid bij jonge talenten vindt de coach een voorwaarde om een topspeler te worden. ,,Van der Vaart is bijvoorbeeld al een stuk verder dan die Van Persie van Feyenoord. Ik denk dat Van Persie tot nu toe overschat wordt. Van der Vaart is ook veel en veel beter, maar hij is er nog niet! Nu is hij een goede speler, maar hij heeft de mogelijkheid om een Europese topper te worden. Eigenlijk staat hij nog maar aan het begin van zijn carrière.’’ Het zou slecht zijn voor jonge talenten als Van der Vaart en Chivu, wanneer ze nu al zouden vertrekken bij Ajax, vindt Boot. ,,Ze moeten nog een leerfase doormaken. Dan ben je bij Ajax toch in goede handen? Er is hier veel oog voor individuele kwaliteiten. Later gaan ze toch wel, want er moet ook een jongensdroom uitkomen. Dan willen ze naar Real Madrid, Barcelona of Manchester United. Gek eigenlijk, je hoort nooit iemand zeggen dat-ie naar Bayern München wil en dat is toch ook Europese top. Maar blijkbaar geen jongensdroom.’’
,,Het geheim van opleiden is eigenlijk dat je de spelers bewust maakt van hun mogelijkheden. Het is zo zonde als talenten verloren gaan. Je moet ze volwassen helpen worden. Je bent al heel ver als je als jonkie verantwoordelijkheidsbesef hebt.’’

Met Ronald Koeman, Ruud Krol, Tonny Bruins Slot en Wil Coort had Boot een twee uur durend gesprek over conflictbeheersing. ,,Het was geen lezing van mij, iedereen had zijn bijdrage. Basketbal is natuurlijk kleinschaliger dan voetbal, het zijn ook verschillende culturen. Voetbal heeft een grote impact op de bevolking. En de grote verdiensten hebben impact op de spelers. Het zijn sterke benen die de weelde dragen kunnen.’’ Als dat niet lukt, moet de trainer ingrijpen. Op een duidelijke en eerlijke manier, waarbij de spelers niet gespaard worden. Boots uitbarsting tijdens een training van zijn basketballers, met een cameraploeg in de zaal, is inmiddels legendarisch. ,,Maar dat gebeurt maar eens per jaar. Je kan niet elke week uitbarsten, dan heeft het geen effect. Hoeft ook niet als het goed is. Kijk naar Koeman, die is de rust zelve tijdens training. Hij gooit echt niet zijn persoonlijkheid in de waagschaal. Koeman blijft zichzelf, dat is heel belangrijk.’’

Hoewel hun persoonlijkheden verschillen, ziet Boot ook veel overeenkomsten tussen Koeman en hemzelf. Met alle Ajax-trainers had hij een goed contact. ,,Ze zijn heel logisch aan het werk en komen zeer verstandig over. Hun betrokkenheid bij de zaak is groot; het is ook je werk. Ik vond ze goed in het hanteren van conflicten en herkende daar ook veel in.’’
Zo veel mogelijk afspraken maken is volgens Ton Boot de beste manier om conflicten te voorkomen. ,,Het is zeer belangrijk dat er duidelijkheid is. Natuurlijk kan je niet alles van te voren vastleggen maar dat moet je dan maar in redelijkheid oplossen.’’

Boot komt in december nog eens een periode langs bij Ajax. ,,Nu hebben ze alles nog gewonnen, de lastige tijden komen nog. Dan wil ik graag weer komen kijken want dan haal je pas de toppers er echt uit.’’ De geboren Amsterdammer, met zijn basketbalteams zeer succesvol in Europa, acht Ajax niet kansloos in de Champions League. ,,In de Europese top ligt het gemiddelde prestatieniveau hoger dan in Nederland. Jij moet zorgen dat je de vorm hebt die nodig is om boven je gemiddelde te komen en afdwingen dat zij daar onder blijven. Dat de lijnen van de prestatiecurve elkaar gaan overlappen. Ajax is dus niet kansloos, maar je weet nooit van te voren of je gaat winnen of verliezen. Doen ze hun best, dat is belangrijk. Voor en na de Europa Cup is vaak de concentratie bij de spelers wat minder. Dat hoort niet, maar het is lastig voor jonge spelers.’’

Na het jaar van zelfgekozen rust, wil Boot weer zelf training gaan geven. Ook zou hij, mocht dat niet lukken, wel een ‘bureaubaantje’ bij een voetbalclub willen overwegen als het hem aangeboden werd. ,,Ik denk wel dat ik dat kan, dat ik me in dat wereldje zou kunnen aanpassen. Weer een kwestie van goede afspraken maken. Als de gezondheid het me dwingt, of ik wordt niet meer gevraagd voor een basketbalteam, waarom niet? Ik krijg in het basketbal niet zoveel aanbiedingen want ze zijn bang voor conflicten. Maar coachen blijft het leukste.’’