Vertonghen voelt zich ijzersterk

Vertonghen voelt zich ijzersterk

Niemand keek dit najaar raar op van het nieuws rond zijn contractverlenging. Inmiddels lijkt Jan Vertonghen niet meer weg te denken uit het eerste van Ajax.

Jan Vertonghen nadat hij Ajax op voorsprong heeft gezet tegen Slavia Praag. Jan Vertonghen nadat hij Ajax op voorsprong heeft gezet tegen Slavia Praag.

Vlak voor de zondag van 28 september was Jan Bert Lieve Vertonghen akkoord met Ajax over een contractverlenging tot 2013. De formele plichtplegingen stonden voor de week erna in de agenda. In het tussenliggende weekend scoorde Vertonghen twee keer tegen Vitesse, en werd hij volkomen terecht uitgeroepen tot ‘Ajacied van de wedstrijd’, nadat hem door trainer Van Basten eerst ook nog een applausvervanging, zoals men dat in Vlaanderen omschreef, was gegund. ,,Het was mooi dat het zo uitkwam", zegt Vertonghen. ,,Twee doelpunten. Het heeft niets gedaan aan de hoogte van het contract. Zo werkt het natuurlijk niet. Gelukkig. Voor mij is de verlenging een prachtige waardering voor de afgelopen jaren. Ik heb er niet lang over hoeven nadenken."
Hij heeft er 21 jaar voor nodig gehad om zover te komen. Via de jeugd van VK Tielrode. Van die Vrienden Klub (VK) maakte Vertonghen de overstap naar een satellietclub: Germinal Beerschot Antwerpen. En vandaar volgde Vertonghen de weg die Thomas Vermaelen al twee jaar eerder aflegde. ,,Voor mij was de overgang naar Ajax een uitkomst. Want ik betwijfel of ik in België het niveau had kunnen halen waarop ik nu zit. Ik ben pas laat naar Ajax gekomen. Dat had het voordeel dat ik tot mijn 16de bij mijn ouders kon blijven. Als ik eerder de keuze had gehad, had ik het niet gedaan. Want het is een grote stap."

Jan Vertonghen is uitgegroeid tot een vaste waarde. FOTO: Sander Nieuwenhuys. Jan Vertonghen is uitgegroeid tot een vaste waarde. FOTO: Sander Nieuwenhuys.

Vertonghen kwam in de A-junioren terecht en daarna in Jong Ajax. In dat team maakte Vertonghen in een bekerwedstrijd een goal die de hele wereld over ging. ,,Gelukkig beginnen steeds minder mensen over dat doelpunt, want ik ben er wel een beetje klaar mee", verzucht Vertonghen. Het doelpunt waaraan hij niet wil worden herinnerd, is de geschiedenis ingegaan als één van de mooiste, maar ook één van de onsportiefste doelpunten aller tijden. Cambuur had de bal uitgeschoten om de blessurebehandeling van Ajacied Derk Boerrigter mogelijk te maken. Na de daaropvolgende inworp schoot Vertonghen de bal over veertig meter terug richting Cambuur-keeper Van der Vlag. Tot zijn en ieders schrik vloog de bal schitterend in de kruising. Duizendmaal excuses van Vertonghen waren niet voldoende om de verontwaardiging te doven. Pas toen de tegenpartij ongehinderd mocht tegenscoren, luwden de gemoederen. Maar het was natuurlijk niet dat doelpunt dat deed vermoeden dat Vertonghen een groot talent was. Zijn hele spel smaakte naar meer. Voor het seizoen 2006-2007 deed hij dan ook een groot deel van de voorbereiding mee in de ploeg van Henk ten Cate. Iedereen was enthousiast over zijn prestaties en de Belg werd toegevoegd aan de selectie. Maar veel verder kwam hij niet. De verhuur aan RKC Waalwijk kwam als een verlossing.
,,Ik was mijn zelfvertrouwen bij Ajax voor het beste deel kwijtgeraakt", herinnert Vertonghen zich. ,,Ik kwam er nauwelijks aan spelen toe, terwijl ik zelf zeker wist dat ik Jong Ajax was ontgroeid. Ik kwam er maar niet bij. Nooit zat ik bij de selectie van het eerste. Echt nooit. 'Kan ik het wel?', vroeg ik me toen af. Kennelijk ontbrak er iets, althans in de ogen van de mensen die het op dat moment moesten beslissen. Maar wat? Ik wist het niet. Het werd me bij Ajax ook niet uitgelegd. RKC was nodig om mezelf te tonen dat ik goed genoeg was. Martin van Geel had gelukkig wel gezegd dat ik sowieso terug zou komen bij Ajax. Bij RKC Waalwijk kon ik het laten zien. Dat was heel belangrijk. Ik hervond er mijn zelfvertrouwen."
Een half seizoen later keerde Vertonghen weer terug bij Ajax. Onder Adrie Koster kon hij direct laten zien dat hij wel degelijk in Ajax 1 thuis zou kunnen horen.

FOTO: Sander Nieuwenhuys. FOTO: Sander Nieuwenhuys.

In het interbellum van 2008 reikte Vertonghen met het olympisch elftal tot de halve finales van Peking. Hij speelde zelf bijzonder sterk, net als de hele Belgische ploeg.
,,Wij wisten dat we die kwaliteiten hadden", kijkt Vertonghen terug. ,,We hadden misschien nog verder kunnen komen. Maar tegen Nigeria misten er wat. Vermaelen, Fellaini, Kompany. Dat heeft ons de das omgedaan. We hadden een goed team, maar geen grote selectie. Als we compleet waren geweest hadden we de finale kunnen halen."
Vertonghen heeft goede hoop op een revival van de Belgische nationale ploeg, waar het de laatste jaren louter kommer en kwel was. Hij keerde sterk, fit en gelouterd terug naar Amsterdam. Vertonghen: ,,In de zomerstop werk ik altijd keurig mijn schema af, maar op een of andere manier presteer ik in het begin altijd matig. Ik ben een trage starter. Nu stond ik er meteen. Het voordeel van de Spelen was dat ik een veel betere voorbereiding draaide bij de club dan anders. Ik zat in een ritme en was fit."
Dat kwam de nieuwe trainer Van Basten goed uit. Vertonghen werd een vaste waarde. Ajax gaat met kleine stapjes vooruit. Vertonghen met sprongen. Op welke plek Vertonghen het meest tot zijn recht komt, is nog niet uitgekristalliseerd. ,,Ik weet dat zelf ook niet", zegt Vertonghen. ,,Centrale verdediger, linksback, verdedigende middenvelder, linkshalf. Ik ben inzetbaar waar nodig. Ik kwam in de ploeg als linksback. Dat is niet mijn favoriete plek. Op de ene positie heb je meer handelingssnelheid nodig, op de andere meer explosiviteit. Snelheid. Maar ik heb ook scorend vermogen. Dat moet een trainer tegen elkaar afwegen. Als ik zelf al zou weten waar ik het beste uit de voeten kan, dan nog zou ik mijn plek absoluut niet kunnen afdwingen, Daar heb ik niet de status voor. Voorlopig ben ik al lang blij als ik erin sta."
Ondanks zijn doelpunten en goede spel blijft de Belg kritisch op zichzelf. ,,Met mij gaat het op en af, net als met het team", vat hij de wonderlijke seizoensstart van Ajax samen. ,,Ajax gaat met pieken en dalen. Af en toe voetballen we goed. Soms ook niet, maar het is dan belangrijk om ook die mindere wedstrijden te winnen. Zo is PSV ook al eens kampioen geworden. Dat is ook een kwaliteit." Vertonghen geeft toe dat bij Ajax de wil er wel altijd is om dominant te zijn, maar het vermogen niet altijd. De tegenstanders werken ook niet mee. Het traditionele ontzag is verdampt. Maar volgens Vertonghen hoeft dat niet perse een nadeel te zijn. ,,Je moet niet altijd de bal willen hebben", legt hij uit. ,,De tijden zijn veranderd. Je kunt het initiatief ook aan de tegenstander laten en zelf compact spelen. Maar ik zie gelukkig wel een stijgende lijn. We trainen ook veel op druk zetten en balbezit. Maar of je ook altijd zo moet willen voetballen, is een andere vraag."
Dit artikel verscheen eerder in Ajax Kick Off