'Wie niet groot is, moet slim zijn'

'Wie niet groot is, moet slim zijn'

Een plichtmatig tikje naar een medespeler is niets voor hem. Tobias Sana wil plezier maken én uitstralen als hij op het voetbalveld staat. Liever maakt de Zweed dus een verrassende actie, waarmee hij zijn directe tegenstander in de luren legt én het publiek op de banken krijgt. Het leverde hem onlangs zijn eerste uitnodiging voor het Zweeds elftal op. Een gesprek met een van de revelaties van Ajax’ nog jonge seizoen.

Tobias Sana (23) is een kind van verschillende culturen. In de eerste plaats is hij Zweeds, het land van zijn moeder, het land waar hij werd geboren en dat als het zijne voelt. Maar er zijn ook Afrikaanse roots: zijn vader kwam vanuit het straatarme Burkina Faso naar Scandinavië. En dan is er nog zijn jeugd in een voorstadje van Göteborg, de volkswijk Angered, waar de kleine Tobias opgroeide temidden van immigrantengezinnen, veelal afkomstig van de Balkan. ,,Van al die verschillende invloeden heb ik wel iets meegekregen, soms bewust maar vooral ook onbewust. Ik beschouw dat als een vorm van rijkdom. Je leert op een heel natuurlijke manier verder te kijken dan je eigen horizon.”

Hij kent ook armoede, in de letterlijke zin van het woord. Niet uit zijn eigen jeugd in Zweden, toen het gezin Sana het nochtans verre van gemakkelijk had, maar van zijn familiebezoekjes in Afrika. ,,Op één broer na is de hele familie van mijn vader in de loop der jaren de grens overgetrokken, naar Ghana. Daar zijn de omstandigheden wat beter dan in Burkina Faso. Dat is een van de armste landen ter wereld. Je weet niet wat je meemaakt als je er voor het eerst komt en je ziet met welke beperkte middelen mensen daar moeten leven. Niettemin zijn ze bijna altijd vrolijk. En het mooie is dat ze als geen ander de kleine dingen in het leven kunnen waarderen. Als je een jongetje in Burkina Faso een paar voetbalschoenen geeft, is hij bij wijze van spreken een jaar lang in de wolken. Terwijl kinderen hier tegenwoordig al niet meer tevreden zijn als ze niet de nieuwste spelcomputer voor hun verjaardag krijgen.”

Tobias Sana krijgt instructies van Dennis Bergkamp. Tobias Sana krijgt instructies van Dennis Bergkamp.

Natuurlijk hebben die ervaringen op het zwarte continent hem een beetje gevormd, knikt Sana. Als mens, en dus ook als voetballer. ,,Ik houd altijd in mijn achterhoofd dat ik in een bevoorrechte positie zit. Ik mag doen wat ik het liefste doe, voetballen, en ik krijg er nog goed voor betaald ook. Ik probeer dat ook te laten zien als ik op het veld sta. Ik wil plezier uitstralen en ben een speler die altijd ‘iets’ probeert te doen met de bal. Liefst geen plichtmatige tikjes, maar dingen waar de mensen op de tribune van kunnen genieten. Als ik de mogelijkheid zie om een actie te maken en mijn tegenstander voorbij te komen, dan zal ik die nooit uit de weg gaan. Al moet je op dit niveau ook rekening houden met de situatie in de wedstrijd. Bij 0-0 moet je geen gekke dingen doen.”

Ajax’ nummer 19 ziet zichzelf meer als een ‘Europese’ dan Afrikaanse speler. ,,Ik ben natuurlijk niet de grootste van het stel. Waar anderen hun fysiek in de strijd gooien, moet ik dus het gevecht aangaan met mijn hoofd. Mentaal, bedoel ik dan. Uitgaan van je eigen kwaliteiten. Wie niet groot is, moet slim zijn, ja.”

En daarmee wist de frêle rechtspoot de aandacht te trekken van John Steen Olsen, de Deense scout die namens Ajax de Scandinavische competities afspeurt. ,,Ik heb gehoord dat hij me al op het oog had toen ik nog bij Qviding zat,’ zegt Sana, die bij Göteborg een aflopend contract had. ,,Afgelopen winter kwam er een nieuwe trainer en haalden ze vijf nieuwe spelers. Ik kwam er toen een tijdje naast te staan en had niet het gevoel dat ze het echt in mij zagen zitten. Toch wilden ze dat ik een nieuw contract zou tekenen, maar dat ik heb ik toen maar even voor me uitgeschoven. Ik kan uiteindelijk alleen maar blij zijn dat Steen Olsen een Ajax-speler in mij zag. En ik denk dat hij gelijk heeft gekregen. Ik voel me hier echt op mijn plaats en mijn prestaties bevestigen dat.”

Tekst: Maarten Dekker
Foto's: Ajax.nl/Louis van de Vuurst