1995: Ajax - Hajduk Split

Angst, hoop en vertrouwen spelen een stoelendans in de aanloop naar de beslissende kwartfinalewedstrijd. Enerzijds weet Ajax dat het, kwalitatief bekeken, veruit de meerdere is van de Kroatische tegenstander, anderzijds bezit het uitgangspunt (0-0) enige dreiging.
Want wat als Hajduk op een voorsprong komt en daarna de toegangswegen naar het doel barricadeert? En verder is er het door sommige media veronderstelde ‘maart-syndroom’ van Ajax. In deze periode van het jaar zou de ploeg traditioneel minder presteren.

Gewapend optimisme
De trainer wil er niet van weten en doet er alles aan om te voorkomen dat zijn spelers een dergelijk syndroom wordt aangepraat. In de aanloop naar de wedstrijd wijst Louis van Gaal zijn mannen op de gevaren die er schuilen in een tegenstander als Hajduk Split. Maar in zijn voorbespreking wijst hij er ook op dat Hajduk Split op het gebied van speldiscipline minder in huis heeft dan het vergelijkbare Casino Salzburg. ‘Gewapend optimisme’, zo is de houding van Van Gaal het beste te omschrijven.

Onder leiding van de Roemeense arbiter Ion Craciunescu betreden beide elftallen de Olympische grasmat. De eerste minuten van de wedstrijd zijn zowaar voor Hajduk Split. Het vervolg is echter overduidelijk voor Ajax. Met één, soms anderhalve spits probeert Hajduk voor wat dreiging te zorgen, de overige spelers verschansen zich achter elkaar in een kopie van de Maginot-linie. Hoewel spelend met het ‘middenveldnummer’ 8 speelt Kanu in de spits. Ronald de Boer draagt het ‘spitsennummer’ 9 maar acteert als rechtermiddenvelder.

Het is een onschuldige poging om de tegenstander zand in de ogen te strooien, maar de Kroaten hebben al snel in de gaten wie wie is. Kanu is de man in vorm en etaleert die ook tegen de ‘plakker’ Damir Vuica. De Nigeriaanse teenager imponeert met zijn magische voetenwerk en door de kalmte waarmee hij op het hoogste niveau de aanvallen op lijf en leden pareert en accepteert. Hoe Ajax ook stormt, een doelpunt valt er niet. Hajduk blijft, dankzij het uitstekende keeperswerk van Tonci Gabric én dankzij de kansenmissende Ajacieden, op de been.

Weg maartsyndroom!
Pas zes minuten voor het verstrijken van de eerste helft slaat Ajax een bres in de rood-blauwe afweer. Ronald de Boer vindt Jari Litmanen die, op rand van buitenspel, de ruimte zoekt en die aan de rechterkant vindt. De Fin levert een harde, op maat gesneden voorzet af die door Nwankwo Kanu al vallend wordt ingekopt. De ban is gebroken. Duizenden Ajax-vlaggetjes dansen vrolijk in het Olympisch Stadion. Wat maartsyndroom? Weg maartsyndroom!

Ajax is niet alleen figuurlijk ontketend door het baanbrekende doelpunt, ook letterlijk gooit het alle schroom van zich af. Hajduk kan niet verder terug en tracht met de moed der wanhoop haar doel schoon te houden. Twee minuten voor de pauze neemt Ajax zijn achtste hoekschop. Finidi laat de bal als een bundeltje licht in de doelmond vallen en daar springt Frank de Boer omhoog. Hij raakt de bal met de achterkant van zijn hoofd en ziet tot zijn geluk en verbazing hoe de richtingverandering uitmondt in een doelpunt. Onbereikbaar voor de Hajduk-goalie vleit de bal zich tegen de binnenkant van het zijnet.

Euforie in het stadion. In de rust is er geen mens die zich nog zorgen maakt over Ajax’ kansen. Terecht, zo blijkt in de tweede helft. Ajax heerst, laat de Kroaten van het kastje naar de muur lopen en wacht op de kans om andermaal toe te slaan. Hajduk zit er volledig doorheen. In het veld vragen de Kroaten bijna smekend om de marge niet te hoog te laten oplopen. Eigenlijk is de instelling van Hajduk ontluisterend.

Niet afgaan, is het parool
De spelers met de individuele capaciteiten spelen slechts voor zichzelf en geven af op hun medespelers. Niet met grote cijfers verliezen, niet afgaan, is het parool. In de 67e minuut wordt het 3-0. Ajax krijgt een vrije trap. De afstand naar het doel is ongeveer 25 meter. Een kolfje naar de linkervoet van Frank de Boer. Wat het thuispubliek verwacht, gebeurt ook. Frank jaagt de bal met een spinnend effect naar de bovenhoek en brengt met het wonderschone doelpunt de supporters en zichzelf in extase.

De score kan nog hoger oplopen wanneer Frank de Boer (alweer hij) doorbreekt en oog in oog met de Hajduk-keeper twee opties heeft: zelf scoren of de bal afgeven op de meegekomen Litmanen. Het altruïsme wint van het egoïsme. Frank schuift de bal opzij, maar dan blijkt dat heel makkelijk ook heel moeilijk kan zijn. Litmanen krijgt de bal een fractie teveel ‘in de voeten’ zodat hij niet kan uithalen en de bal moet ‘duwen.’

Tot verbijstering van de toeschouwers, die hun eerste vreugdeklanken al aan de keel laten ontsnappen, gaat de doelpoging naast. Naderhand wordt er slechts geamuseerd over de misser gesproken. Blijdschap en trots regeren in de betonnen klomp aan de Amstelveenseweg. Voor het eerst sinds 1979 heeft Ajax de halve finale van het meest prestigieuze toernooi in Europa bereikt!

Dit verhaal komt terug in het boek: 1995, We are the champions. Dit ligt vanaf 20 mei in de Official Ajax Fanshop en de boekwinkel. 1995, We are the champions is nu al te bestellen op Ajaxshop.nl. Surf voor meer informatie naar Ajax.nl/1995.

Pre-order: '1995, We are the champions'1995,