'Jammer voor de anderen, maar Ajax wordt weer kampioen'

'Jammer voor de anderen, maar Ajax wordt weer kampioen'

Jaap Visser van Kick uitgevers schrijft elke maandag een blog over de geschiedenis van Ajax. Deze week gaan we terug naar 25 september 1966, de vrolijke zondagmiddag waarop een weergaloos en schotvaardig Ajax grote indruk maakt op de scouts van Europa Cup-tegenstander Besiktas.

‘Besiktas-spionnen keken donker’, en ‘De Turk is in Amsterdam verbleekt van schrik’. In 1966 kunnen de kranten zich nog ongestraft uitleven in licht racistische grapjes. Ajax staat voor een krachtmeting met Besiktas in de eerste ronde van de Europa Cup voor landskampioenen en de Amsterdammers zijn in bloedvorm. Sparta, toch een Eredivisie-topper in die tijd, is in de Watergraafsmeer van de mat geveegd: 5-0.

Snoekduik
Met een snoekduik a la Beb Bakhuys, zoals dat in die tijd heet, opent Sjaak Swart op zondagmiddag 25 september 1966 de score tegen Sparta. De voorzet komt van rechts, van Co Prins die aan één van zijn laatste competitiewedstrijden voor Ajax is begonnen. ‘Mokumse Co met zijn grote bek’ zal verderop in het zo doelpuntrijke Ajax-seizoen als eerste Nederlandse profvoetballer naar Amerika vertrekken. Prins gaat bij de Pittsburgh Phantoms spelen. Tegen Sparta ziet hij hoe Swart, in volle vaart, zich naar voren werpt en de kop tegen de bal krijgt die hij zojuist voor de goal heeft geslingerd: raak, 1-0, een treffer die doet denken aan de legendarische vooroorlogse kopbalgoal van international Bakhuys, in het Olympisch Stadion tegen de Belgen.

Sjaak Swart (28) speelt voor de driehonderdste keer officieel in Ajax 1 en wordt na zijn landing op het gras voor het Sparta-doel gezellig geknuffeld door de twintigjarige Johan Cruijff. Er is nauwelijks een kwartier gespeeld en de Rotterdammers weten niet waar ze het zoeken moeten. Piet Keizer blinkt uit op links met virtuoze individuele acties en ook de andere drie voorin, Sjaak Swart, Klaas Nuninga en Johan Cruijff zijn flink op dreef. Nuninga maakt er twee, Swart ook en Cruijff één.

Lyrisch
De kranten zijn lyrisch over het daadkrachtige en mooie spel van de landskampioen en het weekblad Voetbal International, bezig aan zijn eerste jaargang, stelt op woensdag dat de uitkomst van de competitie eigenlijk al vaststaat: ‘Jammer voor de anderen, maar niemand zal Ajax van een nieuw landskampioenschap kunnen afhouden.’

VI-verslaggever Joop Niezen roemt het technisch vernuft van vooral de viermans-voorhoede: ‘De Amsterdammers bleken over zo’n ontmoedigend scala van aanvalsmogelijkheden te beschikken dat de Rotterdammers beide handen stijf dicht mochten knijpen dat Ajax in de tweede helft stoom afblies.’ Ook de variatie in het Amsterdamse aanvalsspel is volgens Niezen frappant: ‘Ajax speelt afwisselend lang en kort, breed en diep.’

Prolongeren
Inderdaad staat op Ajax in het seizoen 1966-1967 geen maat. De Amsterdammers prolongeren met speels gemak hun landstitel, onder meer door thuis ook met 5-0 van de nummer twee Feyenoord te winnen. Sparta zal vlak achter zijn stadgenoot in de Eredivisie als derde eindigen, overigens met verreweg de minste tegengoals van alle achttien ploegen: 25. De 5-0 van Ajax op 25 september 1966 is dus veelzeggend en ook illustratief voor de ongekende Amsterdamse schotvaardigheid dit seizoen.

Ajax komt tot het nooit meer geëvenaarde recordaantal van 122 goals in één seizoen van 34 wedstrijden. Johan Cruijff scoort in zijn eerste volledige Eredivisie-jaar liefst 33 keer in dertig wedstrijden. Swart maakt er 25, Nuninga 23, Keizer 11 en ook middenvelder Henk Groot bereikt de dubbele cijfers: 15.

En de verbleekte Turk? Besiktas stelt zich tegen de Amsterdamse voorwaartsen fanatiek en met het nodige tacklegeweld verweer, maar moet zowel in het Olympisch Stadion als in Istanbul het onderspit delven. Ajax is aan de klim naar de wereldtop begonnen.

Kick uitgevers is de boekenpartner van Ajax en uitgever van het zojuist verschenen Jaarboek dat een nieuwe formule heeft gekregen en zal uitgroeien tot de Ajax-Encyclopedie

Fotobijschrift: Johan Cruijff feliciteert Sjaak Swart met zijn Beb Bakhuys-goal waarmee hij de score heeft geopend tegen Sparta. Hans Eijkenbroek (4) en Ben Bosma (6) zien het al niet meer zitten. Links Ton Kemper en een juichende Theo van Duivenbode.

Foto: Nationaal Archief/Anefo, collectie CC-BY, 919-5972

KOOP HIER HET AJAX JAARBOEK