Ton Pronk (75) overleden

Ton Pronk (75) overleden

Oud-Ajacied Ton Pronk is vrijdagmiddag in Purmerend op 75-jarige leeftijd aan de gevolgen van de spierziekte ALS overleden.

Ton Pronk zag op 21 mei 1941 het levenslicht in Amsterdam. Als 10-jarig jochie werd hij lid van Amsterdamsche Football Club Ajax.,,Lid van zo’n club mogen worden is een hele eer", vertelde Pronk altijd. In de jeugdopleiding van Ajax speelde Pronk in verschillende jeugdelftallen. Na een succesvolle periode in de jeugd debuteerde Pronk al op 19-jarige leeftijd in de hoofdmacht van Ajax.

Hij kwam in de ploeg toen de toenmalige trainer Vic Buckingham na de vernedering in de Kuip (9-5 verlies)  ingreep. Hij liet Ton Pronk op 4 september 1960 in Amsterdam tegen PSV debuteren. De wedstrijd eindigde in 0-0. Na zijn debuut was Pronk niet meer weg te denken uit het elftal van Buckingham. Hij speelde in zijn debuutseizoen 44 wedstrijden voor de Amsterdammers.

Na dat eerste seizoen liep het voor Ton Pronk alleraardigst bij Ajax. Hij speelde jaar op jaar in de basis. In de seizoenen ‘65-‘66, ‘66-‘67 en ‘67-‘68 had hij een groot aandeel in de drie opeenvolgende landskampioenschappen. Rinus Michels was de succescoach van deze jaren.

Ton Pronk in actie bij de Klassieker in 1962, 1-1.
Ton Pronk in actie bij de Klassieker in 1962, 1-1.
Pronk verdedigt in het uitduel met Heracles in 1965, 1-0.
Pronk verdedigt in het uitduel met Heracles in 1965, 1-0.
Ton Pronk speelde 337 wedstrijden als Ajacied.
Ton Pronk speelde 337 wedstrijden als Ajacied.
In de beslissingswedstrijd tegen Benfica maakte Pronk Eusebio onschadelijk.
In de beslissingswedstrijd tegen Benfica maakte Pronk Eusebio onschadelijk.

Eusebio
Het daaropvolgende seizoen, ’68-’69, speelde Ajax een succesvol Europa Cup seizoen. De Amsterdammers wisten de kampioen van West-Duitsland 1. FC Nürnberg en het Turkse Fenerbahce uit te schakelen. In de kwartfinale wachtte Benfica. Met de wereldster Eusebio in de gelederen. In de eerste wedstrijd werd Ajax met 1-3 verslagen in Amsterdam. Niemand geloofde nog in een vervolg van het Amsterdamse Europese avontuur. Maar in de return klopten de Ajacieden de Portugese tegenstander met dezelfde cijfers, dankzij een weergaloze Johan Cruijff. Er volgde een beslissingswedstrijd in het Stade de Colombes in Parijs.

In die wedstrijd, op 5 maart 1969, zorgde Ton Pronk ervoor dat Eusebio onzichtbaar was. Ajax won de wedstrijd na verlenging met 0-3. Mede dankzij een sterk spelende Pronk was Ajax door naar de volgende ronde.

Oranje
Ton Pronk was naast zijn carrière bij Ajax ook succesvol in Oranje. Op 14 mei 1961 maakte hij op 19-jarige leeftijd zijn debuut tijdens de WK-kwalificatie wedstrijd tussen Oost-Duitsland en Nederland. De wedstrijd in Leipzig eindigde in 1-1. Pronk speelde 19 interlands voor Nederland. Op 7 mei 1969 was Nederland – Polen zijn laatste wedstrijd in het oranje shirt.

Ajax-virus
Pronk was Ajacied in hart en nieren. ,,Ik heb het Ajax-virus", zei hij altijd. Hij speelde maar liefst 337 wedstrijden voor Ajax 1, daarin scoorde de verdediger 8 keer. ‘Tonny’ speelde 10 jaar lang in het shirt van Ajax 1. Hieruit blijkt maar dat hij jarenlang vaste waarde was in het elftal van de Amsterdammers.

Het was begin juni 1969. Pronk had als basisspeler drie opeenvolgende landstitels weten te veroveren. Ajax had als eerste Nederlandse club, de finale van de Europa Cup I bereikt. De teleurstelling over de 4-1 nederlaag was groot, de verwachtingen groter. Na deze succesvolle periode kreeg Pronk te horen dat hij weg moest bij Ajax. Een grote teleurstelling voor de 28-jarige Amsterdammer.

Hij was teveel Ajacied om meteen te vertrekken naar een andere club. Anderhalf jaar bleef hij op het tweede plan. In december 1970 belandde Pronk bij FC Utrecht. Hier speelde hij 2 seizoenen. Het werd geen succes door blessures.

Scout
‘Als je lid wordt van Ajax, blijf je via een navelstreng verbonden met die club'. Pronk maakte zijn eigen woorden waar. Hij werd scout bij Ajax van 1976 tot 1985. Hij was terug op het oude nest, zijn thuis. Een aantal jaar was hij hoofdtrainer bij IJsselmeervogels, maar toen Leo Beenhakker trainer werd, keerde Pronk terug als trainer van Ajax 2.

In 1991 benoemde Louis van Gaal ‘Tonny’ als hoofdscout bij de Amsterdamse voetbalclub. Mede dankzij Ton Pronk kwamen Kanu, Finidi en Litmanen naar Amsterdam en droeg hij bij aan de grote Europese successen in die jaren. Eveneens was hij betrokken bij de komst van Cristian Chivu en Zlatan Ibrahimovic. In 2007 bereikte Pronk de pensioengerechtigde leeftijd en nam hij afscheid bij Ajax.

Ton Pronk bleef tot het laatste moment 'zijn' cluppie bezoeken.

Ton Pronk in cijfers:

Geboren: Amsterdam 21 mei 1941
Positie: Centrumverdediger en middenvelder
Werd lid van Ajax in 1951
Speelde tussen 4 september 1960 en 24 mei 1970 337 wedstrijden voor Ajax (8 doelpunten)
Werd met Ajax vier keer landskampioen (’66, ’67, ’68, ’70)
Won drie keer de KNVB-beker (’61, ’67, ’70)
Speelde 19 interlands voor Nederland
Van 1976 tot 1985 scout bij Ajax
Van 1989 tot 1991 scout en trainer Ajax 2
Van 1991 tot 2007 hoofd scouting

Ajax wenst de nabestaanden van Ton Pronk veel sterkte bij de verwerking van dit verlies.

Tekst: Ajax.nl
Foto's: Ajax.nl/Louis van de Vuurst en Archief Ajax