Club van 100: Mister Ajax Sjaak Swart

Club van 100: Mister Ajax Sjaak Swart

De Club van 100 van Ajax telt liefst 150 spelers die meer dan honderd officiële wedstrijden voor Ajax hebben gespeeld. In deze serie zetten we de tien Ajacieden met de meeste duels in de schijnwerpers. Deze week aandacht voor de nummer 1 op de lijst: Sjaak Swart. ‘Mister Ajax’ kwam in totaal tot liefst 603 wedstrijden in dienst van Ajax en is daarmee de onbetwiste koploper.

Swart debuteerde in het seizoen 1956-1957 voor Ajax en nam zeventien jaar later afscheid van de club waar hij uitgroeide tot Mister Ajax. ,,En dat is niet meer dan terecht'', merkt vriend en eveneens oud-Ajacied Ruud Geels op. ,,Sjaak is een icoon van de vereniging. Ik zou ook niet weten aan wie ze die titel anders hadden moeten geven. Het aantal duels van Swart wordt nooit meer verbroken. Bovendien zie je nog maar weinig spelers die hun hele loopbaan aan een club zijn verbonden. Alleen in het buitenland komt het nog wel eens voor. Misschien dat iemand als Daley Blind ooit nog in de buurt komt, mocht hij ooit terugkeren bij Ajax.''

Hoewel Geels een jaar na het afscheid van Swart in Amsterdam neerstreek, ontstond er later een warme band tussen de twee voormalige aanvallers. ,,Sjaak is een fantastische gozer'', start de vijfvoudig topscorer van Nederland zijn monoloog. Geels bezet de zesde plek op het lijstje topscorers aller tijden van Ajax. ,,Ik heb na mijn carrière nog een tijd voor Lucky Ajax gespeeld en daar speelde Sjaak natuurlijk een prominente rol met zijn humor en fanatisme. Echt geweldig voor iemand van zijn leeftijd. Tegenwoordig hebben we onder meer nog een jaarlijks diner in Huis ter Duin in Noordwijk dat hij organiseert. Verder nodigt hij me bij thuiswedstrijden van Ajax uit in de Koninklijke Loge van de ArenA.''

Hoewel Swart en Geels nooit samenspeelden in het eerste elftal van Ajax stonden ze wel geregeld tegenover elkaar. Dan zag Geels ook de bijzondere kwaliteiten van de buitenspeler die in 463 competitiewedstrijden liefst 175 maal scoorde. ,,Sjaak was een fenomeen'', stelt Geels dan ook vast. ,,Over zijn voorzet wordt bijvoorbeeld nog steeds gesproken. Daarnaast had hij een dodelijk schot en een neusje voor de goal. Hij was een echte allrounder die bij balverlies ervoor zorgde dat hij in de breedte kon worden aangespeeld.''

De 75e verjaardag van Sjaak Swart werd 3 juli 2013 op grootse en 'Mister Ajax-waardige' wijze gevierd in het Olympisch Stadion. De 75e verjaardag van Sjaak Swart werd 3 juli 2013 op grootse en 'Mister Ajax-waardige' wijze gevierd in het Olympisch Stadion.

Ook de prijzenkast van Swart liegt er niet om. Behalve de Europa Cup 1, die hij met Ajax veroverde in 1971, 1972 en 1973, won hij in 1972 de Wereldbeker en Europese Supercup. Laatstgenoemde trofee sleepte hij een jaar later opnieuw binnen met Ajax. Op landelijk niveau werd hij acht keer landskampioen en vijfmaal bekerwinnaar. ,,Sjaak heeft dus alle grote successen meegemaakt'', aldus de voormalige spits van onder meer Ajax, PSV en Feyenoord.

Tevens is Swart met achttien treffers topscorer van de Klassieker, de tweejaarlijkse wedstrijd tussen de aartsrivalen Ajax en Feyenoord. Saillant genoeg is Geels eveneens terug te vinden in de top tien van die lijst.

Swart kwam verder tot 31 interlands, waarin hij tienmaal scoorde. Hij debuteerde op 26 juni 1960 in het duel met Mexico. Twaalf jaar later nam hij met een 1-2-overwinning afscheid als international tegen Tsjechoslowakije.

De palmares van Swart is in elk geval niet onopgemerkt gebleven. De vleugelaanvaller van weleer is namelijk bondsridder van de KNVB, geridderd door koningin Beatrix en ereburger van Amsterdam. Tevens werd hij in 2010 benoemd tot erelid van Ajax.

Swart houdt zich tegenwoordig bezig met de begeleiding van jonge voetbaltalenten. Tegelijkertijd stroomt het rood-witte bloed hem door de aderen, maar bekijkt hij zijn club immer met een kritische blik. ,,Als er bij Ajax bijvoorbeeld een nieuwe rechtsbuiten wordt gekocht of vanuit de jeugdopleiding wordt gehaald, moet hij wel heel goed zijn wil hij de goedkeuring van Sjaak krijgen. Maar types zoals hijzelf was, zijn in de huidige tijd dun gezaaid'', besluit Geels.

Tekst: Ajax.nl/Coen Heil
Foto’s: Ajax.nl/Erfgoed Ajax (kop) en Gerard van Hees